Bu makale, ofis binalarında doğal ve mekanik havalandırma sistemlerinin iç mekân hava kalitesi üzerindeki etkilerini deneysel ölçümler ve kullanıcı memnuniyeti verileri doğrultusunda değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Araştırma, yoğun kullanıcı kapasitesine sahip Konya Selçuklu Belediyesi hizmet binasında yürütülmüş ve farklı kullanım özelliklerine sahip dört ofis örneklem olarak seçilmiştir. Çalışma kapsamında yaz ve kış dönemlerinde sıcaklık, bağıl nem, karbondioksit (CO₂) ve PM₂.₅ konsantrasyonları ölçülmüş, iç ortam verileri dış ortam hava kalitesi ile karşılaştırılmıştır. Ayrıca 33 çalışanın katılımıyla gerçekleştirilen memnuniyet anketi aracılığıyla fiziksel çevre koşulları ile kullanıcı sağlığı ve konforu arasındaki ilişki incelenmiştir. Bulgular, kış döneminde sıcaklıkların önerilen konfor sınırlarını aştığını, bağıl nemin ise %30’un altına düşerek kuru iç ortam koşulları oluşturduğunu göstermektedir. Kullanıcı yoğunluğuna bağlı olarak bazı ofislerde CO₂ düzeyleri 1000 ppm sınırını aşmış, en yüksek değer 1835 ppm olarak ölçülmüştür. Kış aylarında dış ortam kaynaklı PM₂.₅ kirliliğinin iç ortama yansıdığı, yaz döneminde ise mekanik filtreleme sayesinde partikül seviyelerinin azaldığı belirlenmiştir. Doğal havalandırmanın uygulandığı ofislerde pencere açılmasıyla CO₂ konsantrasyonlarının hızla düştüğü ve kirleticilerin etkin biçimde uzaklaştırıldığı tespit edilmiştir. İstatistiksel analizlerde sıcaklık ile CO₂ arasında orta düzeyde pozitif korelasyon bulunmuş, kullanıcı yoğunluğunun her iki parametreyi de artırdığı görülmüştür. Anket sonuçlarına göre çalışanların %66,8’i iç mekân hava kalitesinden memnun olmadığını belirtirken, en yaygın sağlık şikâyetleri yorgunluk, baş ağrısı ve burun tıkanıklığı olmuştur. Katılımcıların %72,7’sinin bina dışına çıktıktan sonra semptomlarının azaldığını ifade etmesi, Hasta Bina Sendromu riskini desteklemektedir. Sonuç olarak, kamu binalarında iç mekân hava kalitesinin iyileştirilmesi için doğal havalandırmanın desteklenmesi, CO₂ sensörlü talep kontrollü havalandırma sistemlerinin uygulanması ve kullanıcı odaklı işletme stratejilerinin geliştirilmesi önerilmektedir.
Atıf yapmak için : Korkmaz, H., & Tereci, A. (2026). Ofis binalarında iç mekân hava kalitesinin ölçümler ve kullanıcı algısı üzerinden değerlendirilmesi: Konya Selçuklu Belediyesi hizmet binası örneği. Thinking of Urban Decoding Journal (TUDEJ), 3(1), 18-35.
Thinking Of Urban Decoding Journal 2026, Cilt3, Sayı1 E-ISSN: 3108-4885
Geliş Tarihi : , Kabul Tarihi : , Yayın Tarihi :
Kaynakça
Amaripadath, D., Paolini, R., Sailor, D. J., & Attia, S. (2023). Comparative assessment of night ventilation performance in a nearly zero-energy office building during heat waves in Brussels. Journal of Building Engineering, 107611.
Arata, S., & Kawakubo, S. (2022). Study on productivity of office workers and power consumption of air conditioners in a mixed-mode ventilation building during springtime. Building and Environment, 214, Article 108923. https://doi.org/10.1016/j.buildenv.2022.108923
ASHRAE. (2022). Standards and guidelines: Standard 62.1-2022, ventilation and acceptable indoor air quality. Erişim adresi: https://www.ashrae.org/technicalresources/standards-and-guidelines/read-only-versions-of-ashrae-standards. Erişim tarihi: 29 Mart 2024
Azuma, K., Kagi, N., Yanagi, U., Kim, H., & Osawa, H. (2022). A longitudinal study on the effects of hygro-thermal conditions and indoor air pollutants on building-related symptoms in office buildings. Indoor air, 32(11), e13164. https://doi.org/10.1111/ina.13164
Bulut, H. (2012, Nisan 16). Havalandırma ve iç hava kalitesi açısından co2 miktarının analizi. Tesisat Mühendisliği, 128, 61-70.
Cheng, Z., Lei, N., Bu, Z., Sun, H., Li, B., & Lin, B. (2022). Investigations of indoor air quality for office buildings in different climate zones of china by subjective survey and field measurement. Building and Environment, 214, 108899.
Domhagen, F., Langer, S., & Sasic Kalagasidis, A. (2024). Theoretical threshold for estimating the impact of ventilation on materials’ emissions. Environmental Science & Technology, 58(11), 5058–5067. doi.org
Hobson, B. W., Markus, A. A., Gunay, H. B., & Rizvi, F. (2023). Minimum sensor grid density and configuration to enable CO₂-based demandcontrolled ventilation in an office building. Energy and Buildings, 113536.
Jones, E. R., Laurent, J. G. C., Young, A. S., MacNaughton, P., Coull, B. A., Spengler, J. D., & Allen, J. G. (2021). The Effects of Ventilation and Filtration on Indoor PM2.5 in Office Buildings in Four Countries. Building and environment, 200, 107975. https://doi.org/10.1016/j.buildenv.2021. 107975
Kent, M. G., Huynh, N. K., Mishra, A. K., Tartarini, F., Lipczynska, A., Li, J., ... & Schiavon, S. (2023). Energy savings and thermal comfort in a zero energy office building with fans in Singapore. Building and Environment, 110674
Li, Y., He, L., Xie, D., Zhao, A., Wang, L., Kreisberg, N. M., ... & Liu, Y. (2022). Strong temperature influence and indiscernible ventilation effect on dynamics of some semivolatile organic compounds in the indoor air of an office. Environment International, 165, 107305.
Li, Z., Di, Z., Chang, M., Zheng, J., Tanaka, T., & Kuroi, K. (2023). Study on the influencing factors on indoor PM2. 5 of office buildings in beijing based on statistical and machine learning methods. Journal of Building Engineering, 66, 105240.
Liu, S., Koupriyanov, M., Paskaruk, D., Fediuk, G., & Chen, Q. (2022). Investigation of airborne particle exposure in an office with mixing and displacement ventilation. Sustainable Cities and Society, 79, 103718.
Nezis, I., Biskos, G., Eleftheriadis, K., Fetfatzis, P., Popovicheva, O., Sitnikov, N., & Kalantzi, O.-I. (2022). Linking indoor particulate matter and black carbon with sick building syndrome symptoms in a public office building. Atmospheric Pollution Research, 13
Pei, J., Qu, M., Sun, L., Wang, X., & Yin, Y. (2024). The relationship between indoor air quality (ıaq) and perceived air quality (paq) – a review and case analysis of chinese residential environment. Energy and Built Environment, 5(2), 230-243.
Tamer, T., Dino, İ. G., Baker, D. K., & Akgül, Ç. M. (2023). Coupling PCM Wallboard Utilization with Night Ventilation: Energy Efficiency and Overheating Risk in Office Buildings under Climate Change Impact. Energy and Buildings, 113482.
Veloso, A. C. O., & Souza, R. V. G. (2023). The Potential of Mixed-Mode Ventilation in Office Buildings in Mild Temperate Climates: An Energy Benchmarking Analysis. Energy and Buildings, 113445.
Wu, P., Fang, Z., Luo, H., Zheng, Z., Zhu, K., Yang, Y., & Zhou, X. (2021). Comparative analysis of indoor air quality in green office buildings of varying star levels based on the grey method. Building and Environment, 195, Article 107717. doi.org
Wu, Z., Zhang, Y., Mai, J., Wang, F., Zhai, Y., & Zhang, Z. (2023). Adaptationbased indoor environment control with night natural ventilation in autumn in an office building in a hot-humid area. Building and Environment, 110702
Yin, X., Muhieldeen, M. W., Razman, R., & Ee, J. Y. C. (2023). Multi-objective optimization of window configuration and furniture arrangement for the natural ventilation of office buildings using Taguchi-based grey relational analysis. Energy and Buildings, 113385.
Zhou, J., Stamp, S., Mumovic, D., Gaston, K. J., Russell, E., Jones, A. M., & Mudway, I. (2023). Short-term exposure to indoor in office buildings and cognitive performance. Building and Environment, 234, Article 110105. doi.org